نسل تازهای از نانوذرات هوشمند برای نابودی پروتئینهای مرگآور
به گزارش پژوهندگان عصر،پژوهشگران با معرفی نسل جدیدی از نانوذرات هوشمند، افق تازهای را برای درمان بیماریهایی گشودهاند که تاکنون «درمانناپذیر» تلقی میشدند؛ فناوریای که میتواند پروتئینهای مخرب را در بدن شناسایی، هدفگیری و بهطور فعال نابود کند و امیدهای تازهای را برای درمان سرطانهای مغزی، زوال عقل و بیماریهای خودایمنی به همراه داشته باشد.
مقالهای چشماندازمحور که بهتازگی در نشریه معتبر «نیچر نانوتکنولوژی» (Nature Nanotechnology) منتشر شده است، از معرفی یک فناوری نانوذرهای تحولآفرین خبر میدهد که توانایی حذف پروتئینهای بیماریزا از بدن انسان را دارد. این فناوری میتواند نقطه عطفی در دارودرمانی پروتئینهایی باشد که تاکنون «غیرقابلداروگیری» تلقی میشدند؛ پروتئینهایی که نقش محوری در بروز بیماریهایی همچون دمانس، سرطان مغز و اختلالات پیچیده ایمنی دارند.
این پژوهش به رهبری پروفسور بینگیانگ شی، استاد ممتاز نانودارورسانی از دانشگاه فناوری سیدنی (University of Technology Sydney – UTS) و با همکاری پروفسور کام لیونگ از دانشگاه کلمبیا (Columbia University) و پروفسور منگ ژنگ از دانشگاه هنان (Henan University) انجام شده است. یافتههای این تیم بینالمللی، نگاهی نوین به نقش نانوذرات در پزشکی دقیق ارائه میدهد؛ نگاهی که فراتر از «حامل دارو» بودن، آنها را به عامل درمان فعال تبدیل میکند.
پروتئینها تقریباً در تمام عملکردهای حیاتی بدن نقش دارند، اما زمانی که دچار جهش، بدتاخوردگی، تولید بیشازحد یا تجمع در مکانهای نادرست میشوند، میتوانند تعادل سلولی را بر هم بزنند و آغازگر بیماری باشند. بسیاری از سرطانها، بیماریهای عصبیـتحلیلبرنده مانند دمانس و نیز اختلالات خودایمنی، ریشه در چنین پروتئینهای غیرطبیعی دارند؛ پروتئینهایی که بهدلیل ساختار پیچیده یا رفتارهای خاص، در برابر درمانهای دارویی رایج مقاومت نشان میدهند.
پژوهشگران در این مطالعه، ردهای کاملاً جدید از نانوذرات مهندسیشده را معرفی کردهاند که «کایمراهای هدفگیریشده با واسطه نانوذره» یا NPTACs نام دارند. این نانوذرات میتوانند بهصورت سفارشی طراحی شوند تا به پروتئینهای خاص بیماریزا متصل شده و آنها را به سامانه بازیافت طبیعی بدن هدایت کنند؛ جایی که این پروتئینها تجزیه و حذف میشوند.